Św. Walenty i padaczka – patron zakochanych i… epileptyków

Co łączy Ludwiga van Beethovena, Fiodora Dostojewskiego, George’a Byrona, Grahama Greena,
Juliusza Cezara i Napoleona Bonaparte? Wszyscy chorowali na epilepsję, popularnie nazywaną
padaczką lub chorobą św. Walentego. Szacuje się, że w Polsce zmaga się z nią ok. 400 tys. osób.

14 lutego – w Walentynki – obchodzimy w Polsce Dzień Chorych na Padaczkę.

Padaczka – objawy, skala zachorowań i wsparcie dla pacjentów

Zbieżność daty Dnia Chorych na Padaczkę z Walentynkami nie jest przypadkowa. Święty Walenty jest patronem nie tylko zakochanych, ale i osób zmagających się z epilepsją. Istnieje kilka teorii wyjaśniających ten związek. Jedna z nich odwołuje się do podobieństwa imienia patrona do niemieckiego słowa „upadły”. Padaczka była kiedyś nazywana „chorobą upadkową”, ponieważ niektóre napady powodowały utratę przytomności i upadek właśnie. Inna legenda głosi, że żyjący w III w. bp Walenty von Terni uwolnił syna rzymskiego retora od ataku padaczki. Dobra wiadomość jest taka, że obecnie dzięki postępowi nauki, pacjenci zamiast na cudach, opierają swoje bezpieczeństwo na nowoczesnych terapiach, które znacząco poprawiają komfort ich życia.

Padaczka to przewlekła, niezakaźna choroba, która powoduje nieprawidłową aktywność elektryczną mózgu. Cechuje się nawracającymi napadami i może zacząć dawać objawy w każdym wieku, a jej przyczyny u większości chorych pozostają nieznane. Wbrew powszechnym wyobrażeniom napadom padaczkowym nie zawsze towarzyszą gwałtowne ruchy lub drgawki. Chory może doświadczać omamów węchowych lub słuchowych. Atakowi może towarzyszyć utrata przytomności, nieruchome spojrzenie lub mimowolne powtarzające się gesty. W wielu częściach świata osoby z padaczką i ich rodziny cierpią z powodu stygmatyzacji i dyskryminacji.

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) choruje na nią ok. 50 mln ludzi na świecie, co czyni ją jedną z najczęściej występujących chorób neurologicznych. Szacuje się, że w Polsce choroba dotyka ok. 400 tys. osób.

Dane z województwa mazowieckiego wskazują na stały wzrost liczby diagnozowanych pacjentów. – W 2023 r. na Mazowszu leczyło się niemal 48 tys. pacjentów, u których rozpoznaniem głównym lub współistniejącym była epilepsja – mówi Łukasz Jarocki, rzecznik prasowy Mazowieckiego Oddziału Wojewódzkiego NFZ. – Rok później takich pacjentów było ponad 49 tys., a w roku 2025 niemal 50 tys. – dodaje.

Profilaktyka: czy padaczce można zapobiec?

Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) nawet 25 proc. przypadków padaczki można potencjalnie przeciwdziałać. Jak? Ważne jest zapobieganie urazom głowy, na przykład poprzez redukcję liczby upadków, poprawę bezpieczeństwa drogowego i właściwą ochronę podczas uprawiania sportów. To najskuteczniejszy sposób zapobiegania tzw. padaczce pourazowej. Odpowiednia opieka okołoporodowa może zmniejszyć liczbę nowych przypadków padaczki spowodowanych urazem u noworodków, zaś stosowanie leków i innych metod obniżania temperatury ciała gorączkującego dziecka może zmniejszyć
ryzyko wystąpienia drgawek gorączkowych.

Jak pomóc, gdy jesteś świadkiem napadu padaczkowego, co powinieneś zrobić?

– ułożyć chorego na boku by uchronić go przed zakrztuszeniem się, jeśli nie jest możliwe ułożenie
chorego w tej pozycji, pozostawić na plecach;
-ochronić (szczególnie głowę i kręgosłup) przed okaleczeniem o okoliczne przedmioty, czyli np.
przytrzymać z boku rękami; nie należy podnosić głowy chorego;
-ułatwić oddychanie, np.: rozpiąć pasek czy kołnierz koszuli;
-sprawdzić, czy podczas napadu nie było mimowolnego oddania moczu (lub kału) i adekwatnie
pomóc choremu;
-zachować spokój;
-wezwać lekarza lub pogotowie ratunkowe.

Obejrzyj i udostępnij w swoich mediach społecznościowych filmy edukacyjne Akademii NFZ
Jak pomóc osobie, która ma napad padaczki? Objawy, rozpoznanie, skutki:

Jak rozpoznać padaczkę u dziecka? Co robić, gdy widzisz atak:

KONTAKT:
Zespół Komunikacji Społecznej i Promocji Mazowieckiego OW NFZ
Telefon: 22 279 75 01
E-mail: rzecznik@nfz-warszawa.pl

Materiał prasowy mazowieckiego NFZ

To też może Cię zainteresować:

• Mammografia – badanie, które może uratować życie